چۆن پرۆسێسەر هەڵبژێریت؟
ژمارەی ناوک، cache، پیتەکانی K و F، و سۆکێت: ئەوەی پێش کڕینی پرۆسێسەر بۆ یاری یان کار دەبێت بیزانیت.
١یەکەم بزانە بۆ چیتە
- یاری: زۆربەی یارییەکان زیاتر پشت بە دەبەستن. 6 تا 8 نوێ بەسە، و پارەی زیاتر باشترە بخرێتە سەر کارتی گرافیک.
- دەستکاریی ڤیدیۆ، 3D و بەرنامەسازی: ناوکی زیاتر بە ڕاستی جیاوازی دروست دەکات، بۆیە 12 ناوک و زیاتر بە سوودە.
- کاری ئاسایی و خوێندن: هەر پرۆسێسەرێکی نوێی مامناوەند بەسە، و پرۆسێسەرێک کە گرافیکی ناوخۆی هەیە پارەی کارتی گرافیکت بۆ پاشەکەوت دەکات.
٢cache: نهێنیی خێرایی یاری
زۆر خێرایە لە ناو خودی پرۆسێسەرەکەدا. یارییەکان cache ی زۆریان خۆش دەوێت، بۆیە پرۆسێسەرەکانی X3D ی AMD، کە cache ی زیادەیان لەسەر دانراوە ()، لە یاریدا لە پێشەوەن؛ بۆ نموونە 7 9800X3D بە یەکێک لە باشترین پرۆسێسەرەکانی یاری دادەنرێت.
Intel وەڵامی خۆی ئامادە دەکات: دزەکان دەڵێن پرۆسێسەرەکانی Nova Lake سێ مۆدێلیان بە cache ی گەورەی دەبێت، کە چاوەڕێ دەکرێت لە سەرەتای 2027 دەربچن.
٣پیت و ژمارەکانی ناوەکە
- Intel 5، 7 و 9، و AMD Ryzen 5، 7 و 9: ژمارەی بەرزتر واتە بەهێزتر و گرانتر.
- K لە ناوی پرۆسێسەرەکانی Intel (وەک 4970K): دەکرێت خێراتر بکرێت (). F: گرافیکی ناوخۆی نییە، بۆیە کارتی گرافیکی جیا پێویستە. KF: هەردووکیان.
- X3D لە ناوی پرۆسێسەرەکانی AMD: cache ی زیادەی هەیە و بۆ یاری باشترە.
٤سۆکێت و مازەربۆرد
هەر پرۆسێسەرێک تەنیا لەسەر کار دەکات کە گونجاوی هەبێت. AMD ماوەیەکی درێژ لەسەر ماوەتەوە و تەنیا میمۆریی وەردەگرێت. Intel زۆرجار دوای دوو نەوە سۆکێت دەگۆڕێت: Nova Lake سۆکێتی نوێی بەکار دەهێنێت، بۆیە مازەربۆردێکی نوێی دەوێت.
ئەگەر دەتەوێت دواتر تەنیا پرۆسێسەرەکە بگۆڕیت، پلاتفۆرمێک هەڵبژێرە کە دروستکەرەکەی پەیمانی نەوەی داهاتووی پێداوە، بۆ ئەوەی مازەربۆرد و ەکەت بمێننەوە.
٥پێش کڕین ئەمانە بپشکنە
- ساردکەرەوە: زۆربەی پرۆسێسەرە بەهێزەکان ساردکەرەوەیان لەگەڵ نایەت، و پێویستیان بە ساردکەرەوەیەکی باشی هەوایی یان هەیە.
- کارەبا (): پرۆسێسەری 125W یان زیاتر ساردکەرەوە و و مازەربۆردێکی بەهێزتری دەوێت.
- هاوسەنگی: پرۆسێسەرێکی زۆر بەهێز لەگەڵ کارتێکی لاواز سوودی نییە بۆ یاری؛ پارەکە بە هاوسەنگی دابەش بکە.
وشەکانی ئەم ڕێنماییە
لەسەر هەر وشەیەک لێبدە بۆ ڕوونکردنەوەکەی، لێرە یان لە ناو دەقەکەدا.
بۆچی ئێستا گرنگە: هەواڵە پەیوەندیدارەکان
کڕیارێک Ryzen ی $889 ی لە Amazon کڕی، و چیپێکی کۆنی Intel ی لە ژێر قاپاغەکەیدا دۆزیەوە
وا دیارە کەسێک پرۆسێسەرە ڕاستەقینەکەی دەرهێنابوو، چیپێکی Intel ی لە شوێنی دانابوو و گەڕاندبوویەوە، و پشکنینی گەڕاندنەوەی Amazon نەیدۆزیبووەوە.
ناوەکانی Nova Lake دزەیان کرد: Core Ultra 4000، و سێ مۆدێل بە cache ی گەورەی BFC
گەورەترینیان Core Ultra 9 4970K BFC دەبێت، و مۆدێلێکی 65W ی BFC یش لە لیستەکەدایە. Intel هیچی نەگوتووە.
Intel گوایە کاشی گەورەی Nova Lake بە ناوی BFC دەناسێنێت
وەڵامی Intel بۆ 3D V-Cache ی AMD لە دزەپێکراوەکاندا bLLC ی پێ دەگوترا. ئێستا ناوی سەر پرۆسێسەرەکان دەرکەوتووە.
Intel Nova Lake: یەکەم مازەربۆردی ATX دەرکەوت
Decenta بۆردێکی پیشەسازیی بە سۆکێتی LGA1954 و چیپسێتی Q970 یان B960 خستووەتە ڕوو.
دواتر ئەمانە بخوێنەوە
- ڕوونکردنەوەNPU چییە و TOPS واتای چییە؟
- ڕێنمایی کڕینکۆمپیوتەری ئامادە بکڕیت یان خۆت دروستی بکەیت؟
- ڕوونکردنەوەبۆچی RAM و SSD ئەوەندە گران بوون؟
GPUGraphics Processing Unit
ئەو چیپەیە کە وێنە و گرافیک دروست دەکات و دڵی کارتی گرافیکە. ئێستا بۆ کاری ژیریی دەستکردیش بەکاردێت.
CPUCentral Processing Unit
پرۆسێسەر: مێشکی کۆمپیوتەر، کە فەرمانی بەرنامەکان جێبەجێ دەکات. لە چەند ناوکێک پێک دێت کە هەر یەکەیان کارێکی جیا دەکات، و خێراییەکەی بە GHz دەپێورێت. AMD و Intel دوو دروستکەری سەرەکیی پرۆسێسەری کۆمپیوتەرن.
core
ناوک: بەشێکی سەربەخۆی ناو پرۆسێسەر کە کار جێبەجێ دەکات. پرۆسێسەرێک بە ناوکی زیاتر دەتوانێت زیاتر کار لە یەک کاتدا بکات.
cache
میمۆرییەکی بچووک و زۆر خێرا لە ناو پرۆسێسەردا، کە ئەو داتایانەی زۆر بەکاردێن تێیدا هەڵدەگیرێن. cache ی زیاتر زۆرجار یاری خێراتر دەکات.
memory
میمۆری: ئەو چیپانەی زانیاری هەڵدەگرن. دوو خێزانی سەرەکیی هەیە: DRAM کە زۆر خێرایە بەڵام بە کوژانەوە ناوەڕۆکەکەی دەسڕێتەوە (RAM و HBM لەم خێزانەن)، و NAND Flash کە زانیاری دەپارێزێت (SSD و بیرگەی تەلەفۆن).
3D V-Cache
تەکنەلۆژیای AMD کە cache ی زیادە لەسەر پرۆسێسەرەکە دادەنێت. پرۆسێسەرەکانی X3D ی Ryzen بەم هۆیەوە لە یاریدا زۆر خێران.
Ryzen
ناوی پرۆسێسەرەکانی AMD بۆ کۆمپیوتەری مێزی و لاپتۆپ. ژمارەکەی ئاستەکە دەڵێت: Ryzen 5 بۆ کاری ئاسایی و یاری، Ryzen 7 و Ryzen 9 بۆ کاری قورستر. ئەوانەی X3D یان لە ناودایە cache ی زیادەیان هەیە و بۆ یاری بەناوبانگن.
BFC
ناوی Intel بۆ cache ی گەورەی پرۆسێسەرەکانی Nova Lake؛ لە بەڵگەنامەکاندا bLLC (big last-level cache). وەک 3D V-Cache ی AMD، cache ی زیاتر داتای یاری لە پرۆسێسەر نزیکتر دەکاتەوە و یاری خێراتر دەکات.
Core Ultra
ناوی پرۆسێسەرەکانی Intel بۆ کۆمپیوتەری مێزی و لاپتۆپ، کە لە کۆتایی ساڵی 2023 جێی ناوە کۆنەکانی وەک Core i7 گرتەوە. زۆربەیان NPU یان تێدایە بۆ کاری ژیریی دەستکرد.
overclock
خێراکردنی پارچەیەک، وەک پرۆسێسەر، کارتی گرافیک یان RAM، زیاتر لە خێرایی فەرمیی کارگە. خێرایی زیاتر دەدات، بەڵام گەرمی و کارەبای زیاتر دەوێت و ئەگەری ناجێگیری هەیە.
motherboard
مازەربۆرد: تەختەی سەرەکیی ناو کۆمپیوتەر کە هەموو پارچەکان، وەک پرۆسێسەر، میمۆری و کارتی گرافیک، پێکەوە دەبەستێت.
socket
سۆکێت: شوێنی دانانی پرۆسێسەر لەسەر مازەربۆرد. پرۆسێسەرێک تەنیا لەسەر ئەو مازەربۆردانە کار دەکات کە هەمان سۆکێتیان هەیە.
AM5
سۆکێتی پرۆسێسەرەکانی ئێستای AMD بۆ کۆمپیوتەری مێزی. سۆکێت شوێنی دانانی پرۆسێسەرە لەسەر مازەربۆرد.
DDR5
نەوەی ئێستای میمۆریی کۆمپیوتەر (RAM). لە DDR4 خێراترە، و ئەو ژمارەیەی دوای دێت، وەک 6400، خێراییەکەی نیشان دەدات.
LGA1954
سۆکێتی پرۆسێسەرەکانی Intel Nova Lake. سۆکێت شوێنی دانانی پرۆسێسەرە لەسەر مازەربۆرد.
RAM
میمۆریی کاری کۆمپیوتەر: ئەو شوێنەی بەرنامە و یارییە کراوەکان لە کاتی کارکردندا تێیدا دادەنرێن. کە کۆمپیوتەر دەکوژێتەوە، ناوەڕۆکەکەی دەسڕێتەوە.
AIOAll-In-One liquid cooler
ساردکەرەوەی ئاوی ئامادەکراو بۆ پرۆسێسەر: ئاو لە بۆرییەکەوە دەڕوات بۆ ڕادیەیتەرێک کە پانکەکانی لەسەرە. زۆرجار لە ساردکەرەوەی هەوایی بەهێزترە، بەڵام گرانترە.
W
وات: یەکەی پێوانی کارەبا. 65W یان 125W ی پرۆسێسەر، یان 450W ی کارتی گرافیک، نیشان دەدات چەندە کارەبا بەکار دەهێنن و چەندە گەرمی دروست دەکەن.
PSUPower Supply Unit
دابینکەری کارەبای کۆمپیوتەر: کارەبای دیوار دەگۆڕێت بۆ ئەوەی پارچەکان بەکاری دەهێنن. دەبێت بەهێزی بەس بێت بۆ کارتی گرافیک و پرۆسێسەر، و براندێکی باش بێت، چونکە PSU ی خراپ دەتوانێت پارچەکان بسووتێنێت.